Page 82 - dtk 311 web
P. 82
Teknik Yazı
İçme, Atık ve Sıcak Su Sistemleri İçin
Suya Dayanıklı Kablolar
“ u Hayattır!” İnsan yaşamında oksijenden sonra gelen
en önemli öge sudur; çünkü hayat su ile başlar. Tarih
Sboyunca medeniyetler su kenarında kurulmuştur. Bu-
nun yanı sıra; suyun taşınması, korunması, kullanılması ve
su kaynaklı afetlerden korunmak için birçok yöntem geliş-
tirilmiştir. Sanayi devrimi sonrasında, günümüz medeniye-
tinin oluşmasında suyun yanı sıra elektriğin de yeri oldukça
önemlidir. Dünyamızın karşı karşıya kaldığı küresel iklim
değişikliği ve sera etkilerinin, atmosferimize verdikleri
zararları azaltmanın en önemli yolu ise temiz, yenilenebilir
ve sürdürülebilir enerji kaynaklarından elektrik üretimidir.
Hidroelektrik santraller ve yenilenebilir enerji kaynakları
(GES, RES vb.) bilinen çevreye dost ve uyumlu enerji kaynak-
larının başında gelmektedir. Bu makalemizde; suya dayanıklı
kabloların özelliklerinin neler olduğunu, hangi testlerin
uygulandığını ve entegre olarak farklı sistemlerle nasıl kulla-
nıldığını ele alacağız. bozmaması gerekir. Bu kapsamda kullanılacak olan kabloların
Şehirlerin, kasabaların, köylerin veya en basit yerleşim yerle- “İçme Suyu Direktifi” kapsamında değerlendirilmesi gerekir.
rinin yaşanabilir kılınması, endüstrinin ve OSB bölgelerinin Konu ile ilgili detaylara https://www.resmigazete.gov.tr/eski-
çalışır durumda olması için içme veya atık sularının ya da diğer ler/2005/02/20050217-3.htm linkinden ulaşabilirsiniz.
kritik sıvıların (yağ, benzin vb.) IP koruma sınıfı yüksek dalgıç
pompalar ile bir yerden başka bir yere güvenli bir şekilde akta- Avrupa Birliği İçme Suyu Direktifi (2000/60/EC)
rılması gereklidir. Bu direktif, içme suyunda karşılanması gereken sağlık ve saflık
gereksinimlerini belirleyerek insan sağlığını korumayı amaçla-
İçme suyu, atık su veya sıcak suyun aktarılması için kurulacak
olan sistemlerde suyun kalitesini korumak ya da başta kablo maktadır. Doğal mineralli sular ve tıbbi ürün olan sular dışın-
olmak üzere sistemin zarar görmesini engellemek veya uzun da, insan tüketimine yönelik tüm suları kapsar. Direktife göre;
süre çalışabilir durumda devam ettirilebilmesini sağlamak için • İnsan sağlığına karşı potansiyel risk teşkil eden mikroorga-
kullanılacak olan materyallerin bazı standartlara uygunluk nizma, parazit veya başka bir madde içermez,
sağlamaları gerekmektedir. Suya dayanıklı kabloların kullanım
alanlarına göz attığımızda birçok farklı sektörel kullanım alanı • Mikrobiyolojik, kimyasal ve radyoaktivite ile ilgili olan mini-
ortaya çıkmaktadır. Genel olarak; mum gereksinimlerin parametrelerini belirtir,
• İçme suyu içerisinde kullanım • İnsan tüketimine yönelik suyun sağlığını ve saflığını garanti
altına almak için gerekli önlemlerin alınmasını zorunlu kılar.
• Atık su içerisinde kullanım
Suya Dayanıklı Kabloların Onaylanması
olmak üzere suda çalışan kabloları iki ana sınıfa ayırabiliriz.
Prysmian Kablo bünyesinde yer alan farklı ürün çeşitliliği Birçok ülkenin kendi yerel yönetimleri aracılığı ile uyguladıkla-
sayesinde karada olduğu kadar sulak alanlar içinde de bir- rı kural, kaide ve testler bulunmaktadır.
çok çözüm sunmaktayız. Suya dayanıklı kablo çözümlerimiz Bunlara örnek olarak;
300/500 V‘tan18/30 kV gerilim seviyesine, 1,5 m’den 2000 m’ye
veya 40 °C’den 120 °C’ye kadar farklı kullanım koşullarında • Water Regulation Advisory Scheme (WRAS) – İngiltere
kullanılabilecek immersiyon (Immersion)* ya da submersiyon • Elastomerleitlinie of Umwelt Bundesamt(ELL) – Almanya
(Submersion)** şekilde tasarlanmıştır.
• Kunststofferund Trinkwasser(KTW) – Almanya
*immersiyon (Immersion): bir sıvı içerisine bir objenin sadece
bir kısmını kaplayacak şekilde daldırmak ya da batırmak • Attestation de Conformité Sanitaire(ACS) – Fransa
** submersiyon (Submersion): bir sıvı içerisine bir objeyi bütü- • İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik –
nüyle batırmak, daldırmak Türkiye
Atık su içerisinde kullanılan kablolar; arıtma tesislerine ait verilebilir. Genel olarak amaçları, “insani tüketim amaçlı
sistemlerde veya endüstrilerde kullanıldıkları için bu kablo- suların teknik ve hijyenik şartlara uygunluğu ile suların kalite
ların dış kılıflarının yağ veya kimyasal bileşik gibi aşındırıcı standartlarının sağlanması, kaynak suları ve içme sularının
ortamlara dayanıklı ve mekanik dirençlerinin yüksek olması istihsali, ambalajlanması, etiketlenmesi, satışı, denetlenmesi ile
gerekir. Öte yandan, içme suyu içerisinde kullanılacak olan ilgili usul ve esasları düzenlemektir”. Ancak su başta olmak
kabloların dış kılıflarının ise suya herhangi bir kimyasal ya üzere sıvı temaslı ortamlarda kullanılacak olan malzemelerin
da bileşen vermemesi veya herhangi şekilde suyun kalitesini su geçirmezliği ile ilgili olarak; CENELEC(European Committe-
78 Mart, 2023

