Page 118 - dtk 288 web

Teknik Yazı
Nisan, 2021

kara fırınların ortalama aylık kullanım miktarlarının karşı- Ayrıca bir başka açıdan bakılacak olursa binaların içerisinden
laştırması bulunmaktadır. Bedellerden de anlaşılacağı üzere geçen ve sızdırmazlık konusunda hiçbir garantisi bulunmayan
doğal gazın daimi kullanımlarda ekonomiklik açısından daha bacalardan çıkan zehirli gazlar yaşamını sürdürmekte olan
avantajlı olduğu görülmektedir.
bina sakinleri için büyük tehlike oluşturabilmektedir. Aynı
Yakıt Aylık Tüketim Birim Fiyatı Bedel şekilde bacadan çıkan ve bacanın çeperine yapışan kurumlar da
Kömür 6 ton 1,250 TL/ton 7500 TL binada olası bir yangın ihtimaline karşı da çok büyük tehlike
Odun 8 ton 700 TL/ton 5600 TL oluşturmaktadır. Geniş açıdan bakılacak olursa bacadan çıkan
Doğal gaz 2.750 m 3 1,80 TL/m 3 4950 TL zehirli gazlar sadece bina da bulunan sakinlerin hayatını
Tablo 2 Yakıtların Karşılaştırması tehlikeye atmakla kalmayıp çevreye yayılması sonucunda
çevre ve hava kirliliği açısından da tehlike oluşturmaktadır.
Hijyen Açısından; Bu tehlikeyi ortadan kaldırabilmek için özellikle yüksek
Kara fırınlarda, yakıt olarak kullanılan odun ya da fuel oil yakıt tüketimli iş yerlerinde doğal gaz kullanılmasına veya
ateşinde pişirilen ekmek sağlığa zarar verici niteliğe sahiptir. dönüşüm yapılmasına teşvik edilmelidir. Doğal gaz kullanılan
Odunun veya fuel oilin yanarken çıkardığı karbon monoksit, fırınların ve bacalarının standartlara ve ilgili yönetmeliklere
karbon dioksit, kükürt monoksit gibi zehirli gazlar, hemen göre uygun şekilde yapılması ve devreye alınması gerek çevre
ateşin yanı başında pişen ekmeğin içine ve nüfuz etmekte ve
sağlık açısından sakıncalar oluşturmaktadır. Ayrıca tavanı ve kirliliği, gerekse de insan sağlığı açısından tehlikeleri ortadan
tabanı tuğla olan bu fırınlarda yanan odunun külü, kömür ya kaldırmaktadır.
da fuel oilden ekmeğin yüzeyine saçılan kurum zerrecikleri,
insan vücudunda hastalıklara sebep olabilecek tehlikelere yol 3- Sonuç
açabilmektedir. Özetle günümüzde doğal gaz, yukarıda belirttiğimiz örnek
Buna benzer şekilde doğal gazın yanma esnasında diğer yakıt maliyet analiz çalışmaları ve açıklamalardan da anlaşılacağı
türleri gibi kül, kurum vb. gibi atık oluşmaz. Ayrıca atık ürün gibi gerek ekonomik nedenler, gerek hijyenik nedenler gerekse
oluşmadığı için ısı transfer yüzeyi temiz kalır, farklı bir açıdan çevresel nedenler açısından kara fırınlar için oduna alternatif
bakıldığında da yakıt ekonomisi dolaylı yönden de katkı sağ- tek yakıt konumuna gelmiştir.
lanmış olur.
4- Kaynaklar
• İZGAZ Kasım 2020 Yakıt Karşılaştırma Tablosu
• megep.meb.gov.tr, Gıda teknolojisi, Ekmek pişirme yazısı

• Gürsan Isı, Karafırınların doğal gaza dönüşümü
• İGDAŞ, Yakıcı Cihazlar, Ekmek fırınları
• Fullmak, Döner ve katlı ekmek fırınları

Şekil 7 İçerisinde Odun ve Doğal gaz Yanan Fırınlar
Çevre Temizliği Açısından;
Yakıt olarak kullanılan doğal gaz yanma süresince atmosfere
kirletici madde olarak çok az sayıda yan ürün salınımı yapar.
Doğal gaz, çevreye en az zarar veren fosil yakıttır. Bunun
sebebi ise çevreyi en çok kirleten üç faktör doğal gaz dumanı
içerisinde bulunmamasıdır.
1. Bunlardan birincisi kükürt oksitlerdir. Bu madde duman
gazındaki ve havadaki nemle, sülfürik aside dönüşür.
Böylece hem kazan borularını, hem de asit yağmurları ile
çevreyi aşındırır ve tahrip eder. Ayrıca solunması halinde
insanlar için zehirleyici etkisi bulunmaktadır.
2. İkincisi uçan kül parçacıklarıdır. Özellikle kömür yakılması
esnasında çevreye yayılan bu katı parçacıklar çevre ve hava
kirliliğine sebep olduğundan insan sağlığı açısından son de-
rece zararlıdır. Ayrıca kazan yüzeylerini kaplayarak verimi
ve ısıl kapasitenin düşmesine sebep olur.
3. Üçüncü faktör ise yanmamış gazlardır. Bunlar içinde özel- Büşra ERMEÇ
likle karbon monoksit belirli dozlara ulaştığında öldürücü ESGAZ İç Tesisat Ve Proje Onay Mühendisi
etkisi olan son derece zararlı bir maddedir. Makine Mühendisi

116