Nazar BUGUBAY
Doğu İklimlendirme
İhracat Direktörü
“4 kıtada 60’tan fazla ülkeye ürünlerimizi ihraç ediyoruz”
Doğu İklimlendirme San. ve Tic. A.Ş olarak son yıllara ve 2024 yılına baktığımızda ilk sıralarda yüksek verimli Isı Geri Kazanım Cihazları ve Klima Santralleri ürün grubumuz ihraç edilen ürünlerimiz arasındaki yerini alıyor. Özellikle Avrupa standartlarını karşılayan yüksek verimli ısı geri kazanım cihazlarımız oldukça ilgi gören ürünler arasında olup bu yıl sadece bir özel konut projesi bazında Avrupa normlarına ve ERP 2018 direktiflerine uyumlu 800 adet CFHR Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı ihraç etmiş bulunuyoruz. Yine aynı şekilde en çok ihraç ettiğimiz ürünler arasında olan Klima Santrallerimiz de Eurovent Sertifikasına sahip çevre dostu ürünlerimiz arasındaki yerini alıyor. Cihaz grubumuzun yanı sıra ihraç edilen ürünler arasında büyük bir paya sahip olan ekipman tarafındaki ürün gruplarımız olduğunu diyebiliriz.
Tüm bunların yanı sıra şirket bazında ihracat performansımızı değerlendirdiğimizde ise 2024 yılında beklediğimiz ciro hedefimize yıl sonuna gelmeden yaklaşmış olduğumuzu ve kadromuzu alanında uzman yeni ekip arkadaşlarımızın da katılımı ile daha da güçlendiğimizi belirtmek isterim.
İç pazarda karşılaştığımız rakip firmaların yanı sıra ihracat yaptığımız dış pazardaki rakip firmaların çokluğu beraberinde alternatif ürün ve fiyat çeşitliliğini getiriyor. Bu da potansiyel ve mevcut müşterilerimize alternatif ürün imkânı sunabildiği için dış pazarda karşılaştığımız yerli ve yabancı üretici firmaların çeşitliliği ihracat süreçlerimizde karşımıza çıkan zorluklar arasında yerini alıyor.
Türkiye iklimlendirme sektöründe uluslararası standartlara uygun üretim yapılması, yerli ürünlerin kalitesini artırmanın yanı sıra dış pazara açılmalarını da sağlamaktadır. Ancak sektörün bu en büyük eksiklerinden ve karşılaştığı zorluktan biri, yeterli test olanaklarının bulunmamasıdır. Ülkemizde sektöre yönelik akredite bir laboratuvarın olmaması, imalatçı firmaları ürünlerini Avrupa’daki laboratuvarlarda test ettirmeye yönlendirmektedir. Bu durum, sektörde dışa bağımlılığı artırmakla kalmayıp, firmalar için yüksek maliyetlere ve Ar-Ge projelerinin tamamlanmasında zorluklara yol açmaktadır.
Ar-Ge merkezlerine yatırım yapılması, kalite kontrol laboratuvarlarının kurulması ve yalın dönüşüm faaliyetlerinin artırılması, sektörde üretim kalitesini ve verimliliği artırmak için önemli adımlardır. Yerli üretimdeki bu tür gelişmeler hem OEM alanında hem de kendi markalarıyla yerli üreticilerin önümüzdeki yıllarda ihracatlarını daha da artırmalarını sağlayacaktır.
2025 yılı için ihracat beklentilerimiz sektörün giderek daha da büyüyeceği yönündedir. İSİB raporlarına da baktığımızda 2023 yılında genel olarak sektörün ihracat hacmi 7,2 milyar dolar ulaşmış olup 2024 yılında 7,8 milyar dolara yakın bir büyümeyi hedeflemektedir. Bu doğrultuda, 2025 yılında da benzer bir büyüme trendi öngördüğümüzü söyleyebiliriz. Doğu İklimlendirme San. ve Tic. A.Ş olarak da ihracat süreçlerimizde bu yıl itibariyle 4 kıtada 60’tan fazla ülkeye ürünlerimizi ihraç ediyoruz. Sadece Avrupa ülkelerine gerçekleştirilen ihracatın, toplam ihracatın %50’sini oluşturduğu ve 20’den fazla Avrupalı firmanın OEM üreticisi pozisyonunda olduğumuzu söyleyebiliriz. Ancak şirketimizin ihracata yönelik 2025 ve gelecek süreçlerdeki en büyük hedefi, Doğu markasıyla yapılan satışların oranını, OEM satışlarının oranından daha da artırarak ilerlemek olduğunu söyleyebiliriz.
Yukarıda bahsettiklerimize ek olarak ihracat hacminizi artırmak amacıyla Ar-Ge yatırımlarımıza devam ederek yenilikçi ürünler ve teknolojik ürünler geliştirmeye devam ediyor, üretmiş olduğumuz bu ürünleri de fabrikamızda yer alan HVAC Climatic Test laboratuvarımızda testlerini gerçekleştirebiliyoruz. Kısacası son dönemlerde geliştirdiğimiz bu ürünlerden değinmek isteriz. Katılım sağlayacağımız ISH Frankfurt 2025 Fuarında lansmanını yapacağımız HOME HW Kullanım Suyu Isıtmalı Isı Pompalı Isı Geri Kazanım Cihazı entegre ısı pompası teknolojisi sayesinde 100 m²’ye kadar olan yaşam alanlarında konforlu ve temiz hava sağlarken, aynı zamanda içindeki 200 litrelik tankta suyu ısıtarak 4-5 kişilik bir ailenin sıcak su ihtiyacını karşılıyor. Ürünün sahip olduğu soğutma devresi, özel olarak tasarlanmış olup, etkili bir ısı transferi sağlayıcısıdır. Ayrıca, düşük Küresel Isınma Potansiyeli (GWP) ile çevre dostu R290 (Propan) soğutucu akışkan kullanılarak, karbon ayak izinin minimize eder. Bununla birlikte 2023 yılında Eurovent sertifikalı, F-gaz ve ERP 2021 uyumlu R32 gazlı Rooftop cihazları, kurulum esnekliği sunan CFHR-U Isı Geri Kazanım Ünitesi ve geri dönüştürülebilir EPP kasa Home cihazlarını ürün yelpazemize ekledik. 2024’te ise MCE Fuarı’nda sergilediğimiz Classmate – Okul Tipi Isı Geri Kazanım Ünitesi ile paket çözüm sunan “Four Seasons by Doğu” VRF dış ünitelerimizi tanıttık. Ayrıca, yangın güvenliği sağlayan CE belgesine sahip VKF Kelebek Yangın Damperi ile Atex belgeli VGF Prizmatik Yangın ve Duman Damperimiz gibi yangın izolasyon ürünlerimiz ile de sektörde önemli bir açığı kaparak hem yurt içi hem de yurt dışı pazarında yerimizi aldığımızı söyleyebiliriz.
İklimlendirme sektöründe, özellikle Covid dönemine bağlı yaşanan pandemi süreci, sektörün önemini artarak ihracatında geleceğini oldukça olumlu yönde etkilemiştir. Sektörümüz pandemi ile kazandığı önemli etkinin yanı sıra son yıllarda Dünya genelinde yaşana ekonomik ve küresel krizlerle birlikte özellikle elektrik, çevre kirliliği ile ilgili yaşanan süreçlerde değer kazanarak gelişmeye başlamıştır. Sürdürülebilir, çevreye duyarlı, tasarruflu ve yenilikçi ürünler sektörde rekabet görmeye başlayarak firmaların üretim, müşterilerin ise tüketim alışkanlıklarını etkilemiştir. Firma olarak bizlerde çeşitli Ar-Ge yatırımlarımız sayesinde ihracat tarafındaki, dünya genelindeki beklentilere göre ERP regülasyonlarına ve Avrupa standartlarına uygun yüksek verimli Isı Geri Kazanım Cihazları, Eurovent Sertifikalı Klima Santrali ve Rooftop vb. ürünlerle yerimizi sektörde yerimizi alırken mevcut ürün gamımızı da geliştirmeye devam ediyoruz.
Sektör bu konuda akıllı HVAC sistemleri, IoT entegrasyonları ve yenilenebilir enerji kaynaklarıyla çalışan çözümleri sektörün yönünü belirleyecek ve yakın gelecekte karşımıza çıkabilecek önemli trendleri arasında yer alabileceğini söyleyebiliriz. Bunun yanı sıra dijitalleşme ve akıllı teknolojilerin entegrasyonunda yaşanacak gelişmeler sektörümüzde verimliliği artırarak bir diğer trendler arasında yerini alacaktır diye düşünüyoruz.
