Page 98 - dtk 314 web

Enerji

“İGDAŞ’ın çalışmalarını duyup dinle- sadece deprem bölgesinde değil, en çok
diğimde, İGDAŞ ailesinden her bireyin göç almış şehirlerde de destek tedavileri
ayrı ayrı psikolojik sağlıklarıyla, destek sürecine başlandı. Bu uzun süreçli bir ça-
sistemleriyle önemsendiğini duymak lışma ki şimdi artık konteyner kentlerde
beni çok mutlu etti. Maalesef genelde ve alandaki hastanelerde de meslektaşla-
kurumsal olarak bu türden yaklaşımlar- rımız kendi odalarını kuruyor.”
la karşılaşmıyorum. Bu yüzden bugün Depremin dünyanın her yerinde, litera-
buraya koşa koşa geldim diyebilirim.” türde temelde bir travma olarak kabul
Programın adını ‘Gel Yeniden Başlaya- edildiğini belirten Çınar, sözlerine şöyle
lım’ başlığını koyduklarını ancak bunun devam etti: “Deprem doğal bir afettir
‘geçmişi silmek’le ilgisinin olmadığını ve etkilerinin yaralarının sarılması çok
ifade eden Çınar, “Bence olumsuz duygu başka süreçleri getirir. Olası bir İstanbul
yok. Bütün duyguların bizi büyüten bir depreminde de bu süreçlerin gereğini olmadığını belirterek, sözlerini şöyle
tarafı var. Biz zaten bütün yaşadıkları- şimdiden görebiliyor olmalıyız. Deprem sürdürdü: “Ben depremin daha birinci
mızın üstüne büyürüz. Dolayısıyla bunu öncesi kaygılara dönük destek tedavileri haftasında insanların çıkıp artık normal-
daha çok ‘hikayemizi nasıl dönüştürürüz’ de ayrı bir konu. Bizim toplumumuz leşmemiz lazım demesine tepkiliydim.
olarak anlamalıyız” dedi. daha çok bir kaygı toplumu. Bundan Normalleşme geçiş için sağlıklı bir şey
20 yıl öncesinde kültürel olarak birbi-
“Destek ihtiyacı, görünmez rimizle daha çok iç içe geçtiğimiz için ama günün sonunda gerçek normalleş-
me, hani bir parçanız bir eşyanız gibi
hale gelirse, o zaman toplumun daha sağlıklı ve daha doğru iletişimler acıyı alıp yürüyerek hayatınıza devam
travmalarından kurtulamayız” içinde, psikolojik destek mekanizmaları edebilmektir aslında. Ya da kafamızı
toplum içinde kendiliğinden daha kolay
İGDAŞ çalışanlarının sorularıyla, etki- harekete geçebilirdi. Zaman geçtikçe işimize, çocuklarımıza çevirirken; aynı
ritimle o bölgeye de çevirebilmeye de-
leşimli olarak sürdürülen seminerde, kutuplaşma-ayrışma çok arttığı için bu vam ettiğimiz bir şeydir. Normalleşme
deprem öncesi kaygılar ve doğrudan iç içelik, daha çok ‘elalem ne derler’ ile toplumsal olarak da bireysel olarak da
depremzedelerde oluşan psiko-travmatik başlayan, kendimizi diğerlerinin gözün- yanlış kullanılıyor toplumda. Acıyı yok
etkilere dönük ruhsal destek süreçleri de den çok izlememize yol açan, ya bireysel saydığında hasta olursun.”
konuşuldu. Kahramanmaraş depremi hayatlarımızda çok sahip çıkmadığımız
üzerinden kendi deneyimlerini anlatan çoğunlukla ya da duvarları dele dele “Duyarsızlaşan her toplum
Çınar, şunları söyledi: “Depremden sahip çıkmaya çalıştığımız ölçüde yaygın sağlıksızlaşır”
sonra oralara ben de gittim. Sahada hala anksiyetelere dönüştü. Yaygın anksiye-
acil travma tedavi yöntemleri kullanan telerin olduğu toplumlarda psikolojik Duyarsızlaşan her toplumun sağlıksızlaş-
meslektaşlarım var. O bölgede yaşanan sağlığın yüzdesinin yüksekliğinden söz tığına da değinen Çınar, “Olan bitenlere
travmaların etkilerinin 20 günle ya da edemeyiz. Ama bu tarz kaygı yaygınlığı- karşı hissizleşmiş her insan her toplum
birkaç ayla çözümlenebilmesi mümkün na rağmen, destek tedavi yöntemleriyle hissizleştikçe kendisini, ailesini korudu-
değil. Ama kamuoyunda daha hızla iyileştirilebilen insanlar olduğunu da ğunu zanneder ama üstü kapatılan her
unutuluyor. Destek ihtiyacı, görünmez biliyoruz. Yani denizyıldızı hikâyesi gibi şey döner dolaşır ‘engellenmiş travma’
hale gelirse, o zaman toplumun travma- kaç hayat kurtarırsak kar.” olarak, o kişiye o topluma geri döner.
larından kurtulamayız. Bir de deprem- “Normalleşme” toplumda yanlış Bu parçanın bütünün bir kısmı olma-
den sonra göç hareketleri var. Aileler anlatılıyor sından kaynaklanır. Fizikte de böyledir
göç ediyor ama erkekleri hala evlerini psikolojide de böyledir, birçok disiplinde
korumak için orada. Aileler geri geldi- Deprem sonrası ‘normalleşme’ kavra- böyledir. Duyarsızlaştığımız bu dönem-
ğinde yeni bir eğitim süreci başlayacak. mına da değinen Çınar, normalleşmenin lerde maalesef psikolojik olarak sağlıklı
Türk Psikologlar Derneği aracılığıyla, hiçbir zaman ‘var olan acıyı yok saymak’ değiliz. Üstünü kapattığımız her şeyi bir
süre sonra uzun yıllar atlatamadığımız
travmalara dönüştürmüş olabiliriz” şek-
linde konuştu.

“Ruh Sağlığı Bakanlığı’nın
kurulması için mücadele
edeceğim”
Uzman Psikolog Gökhan Çınar semi-
nerde ayrıca “Hayatımdaki mücadelele-
rimden biri de Ruh Sağlığı Bakanlığı’nın
kurulması olacak. Ütopik görülüyor
belki ama buna örnek olan ülkeler var,
niye bizde de olmasın. O zaman terapiye
gitmek bu kadar aykırı görünmeyecek
çünkü hizmetin bir parçası olacak. Her-
kesin o hizmeti alabildiği günler gelecek
diye umuyorum” dedi.

94 Haziran, 2023