Page 12 - dtk 314 web

Kahve Molası

Dünyamızın geleceği

ellerimizdedir!

Hayati CAN
Sosiad Yönetim Kurulu Başkanı edilebilir ve öncelik sıralamaları daha suz tüketim formülü, sonlu dünyamızı
kolay yapılabilir. yıkıma sürüklüyor. Bu nedenle gezege-
nimizde insanlık ortak bir eksen belir-
Endüstriyel soğutma uygulamaların-
ünümüz dünyasında iki temel da dönüşüm daha hızlı olabilir. Zira lemek zorundadır. Sosyal politikaların
nokta geleceğimizi belirliyor. İlki; yapıların büyük bölümü bağımsız ve çatı oluşturulmasında yeni kurallar gelmesi
Giklim değişikliğidir. Bu konu, sistemleri GES kurulumu için çok uygun gerekiyor ve insanlık bu gezegeni yok ol-
üretim süreçlerimizde açığa çıkan karbon bir yapıdadır. Üstelik bu yakın zamanda maktan kurtaracak yeni adımları bulmak
emisyonu ile ilgilidir. Atmosfer sıcak- bir ekonomik zorunluluk olacak. Çünkü zorundadır. Yani sonsuz bir üretim ve
lığı doğrudan insan etkisi ile ısınmaya soğuk depo tesislerinde ana gider kalemi tüketim yaklaşımı dünyayı ölüme götür-
başladı ve şu an referans değerleri 1,5 C ( % 80 gibi) elektrikten oluşmaktadır. düğüne göre sınırlamalar gelmelidir. (Şu
aşılmış durumdadır. Tesis dönüşümleri rekabetin ana halkası anda plastik kullanımını ve fosil yakıtları
Bu soruna çözüm bulmak için yürütülen olacak. (Tabi burada tesis tasarımında So- azaltmaya yönelik adımlar, ileride başka
ürünlere yaygınlaşabilir.)
uzun çalışmalardan sonra Paris Anlaş- ğutma Uzmanının rolü önemlidir. Enerji
ması, ortak bir akıl olarak karşımıza verimliliği yüksek bir tasarım yapılmalı Savaş politikalarına değinmezsek olmaz.
çıktı. Bazı ülkeler bu ortak aklı kabul ve birim soğutma başına elektrik tüketimi (Bu arada dünyada hep savunma bakan-
etmeseler de insanlığın yeni yürüyüşü düşürülmelidir. ) Ek olarak F-Gaz Yönet- lığı var. Ben hiç saldırı bakanlığı duyma-
bu yolda kurulmaya başladı diyebiliriz. meliği’ne uygun (ağırlıklı doğal) akışkan dım. Herkes savunuyorsa, kim saldırıyor)
Türkiye olarak biz de bu imzayı attık ve kullanımı ile sektörümüzü evriltebiliriz. Silah üretimi dünya ticaretinde 3. Sırasını
yükümlülüklerimizi üstlendik. Bu her Mevcut tesislerde ise bakım, iyileştirme koruyor. Bunların denenmesi, kullanıl-
şeyin yoluna girdiği anlamına gelmiyor. çalışmaları (Demantrasyon çalışmala- ması sırasında ortaya çıkan emisyonlar
Ülkemizde 2021 yılı ile 2022 yılı hesap- rımızdaki örnekler gibi) çok önemli bir ve çevre tahribatları (ne yazık ki askeri
lamalarına göre sera gazı miktarımız % yer tutuyor. Zira 3 tesis iyileştirmesinde harcamalar gizli kayıtlarda) hesaplana-
7 mertebesinde artmış görünüyor. (Bu elektrik tüketimi yarı yarıya azaltılmıştı. mıyor veya biz bu hesaplara ulaşamıyo-
eğilim dünyada da benzer şekillerdedir. Bu yıl Dünya Soğutma Günü teması, bu ruz. Yani savunma sanayi (yoksa sadırı
Henüz CO2 emisyonu düşüş trendi- içerikle oluşturuldu. Yeni Nesil Soğut- mı deseydim bilemedim)küresel ısınma-
ne geçemedi.) Ülkemizde bunun ana ma: Gelecek Bizim Ellerimizdedir. Tüm ya ve dünya kaynaklarının tüketilmesin-
halkasını enerji üretim tesisleri (% 71,3) soğutma sektörünün 26 Haziran Dünya de başat sektörlerden biridir. Kalıcı bir
oluşturuyor. Sanayi üretimi ikinci sırada Soğutma Günü’nü tebrik ederim. dünya barışı yaratamaz isek, geleceğimiz
(%13,3), tarım üçüncü sırada (% 12,8) ve ısınmaya devam edecek.
atık sektörü son sırada (% 2,6) yer alıyor. Dünyamızdaki ikinci temel sorunu ise
tüketim hızımızdır. Bu konuda epey Kahve molasını bitirirken sözümüzü bir
Aslında durum raporu bize yolu gös- zamandır yayınlar geliyor. Geçen yıl
teriyor. Enerji üretimini yenilenebilir çarpıcı yayınlar yapıldı. Dünya Limit yerli atasözü ile bitirelim. (Biz onlara
enerjilere (Güneş, rüzgar vb.) dönüştü- Aşım Günü oluşturuldu. Bu veriye göre Kızılderili diyoruz. Onlar ise kendilerine
recek bir yol bulmalıyız. Örneğin, yeni 28 Temmuz 2022 tarihi itibarıyla bir yerli halk diyor…)
yapılacak tüm yapılara kendi enerjisini yıllık limitimizi tükettik. Sonraki yıldan “Son ağaç kuruduğunda, son balık öldü-
üretme zorunluluğu getirilebilir. (Japon- yemeye başladık. (Aynı bütçe açığı gibi) ğünde beyaz adam paranın yenmeyen bir
ya burada ileri bir adım attı. Yeni ruhsat Dünya ölçeğinde ortalama 1,75 dünya şey olduğunu anlayacak”
şartnamesine binanın enerji üretimi, varmış gibi bir yaşantı sürdürülüyor. Bu
yağmur hasatı ile suyunu ve atık bertaraf verileri incelediğimizde ise, dünya kay- Burada bir söz daha var: “Sular çekilince
sistemi ile arıtmayı zorunlu kıldı. Artık naklarının eşitsiz kullanımının verileri karınca balıkları, sular yükselince balıklar
binalara elektrik hattı, su hattı ve kanal önümüze geliyor. Ortalama bir ABD va- karıncaları yer”
hattı çekilmeyecek. Çöp toplama hizmeti Yani bu gidişi değiştiremez isek sonraki
verilmeyecek) tandaşı 5 dünya varmış gibi yaşarken, 1
İndia vatandaşı ise 0,7 dünya varmış gibi nesiller başka canlılara yem olabilir.
Mevcut binalarda çıkarılmaya çalışılan yaşamaya mahkum edilmiş. Türkiye’de Doğa ile dost insanca bir yaşam, barış ve
fakat bir türlü hayata geçirilemeyen bina ise bizler ortalama 1,9 dünya varmış gibi sevgi ile kurulabilir.
enerji kimlik kartı uygulaması başlatılma- yaşıyoruz. İşte bu alanda işler karışıyor.
lıdır. Böylece ana sorun halkaları tespit Kapitalist sistemin sonsuz üretim ve son- Dostlukla

8 Haziran, 2023